Category Archives: Συνύπαρξη

Δράσεις στην υπηρεσία της συνύπαρξης ανθρώπου και αρκούδας

Zaira and cub1 αντίγραφο

Την Παρασκευή 31 Ιανουαρίου πραγματοποιήθηκε η εναρκτήρια συνάντηση του έργου LIFE ARCPIN στην αίθουσα συνεδριάσεων του Δήμου Γρεβενών και παρουσία εκπροσώπων όλων των εταίρων. Στόχος του έργου LIFE ARCPIN, με ορίζοντα δράσης μέχρι τον Ιούνιο του 2017, είναι η βελτίωση και διαχείριση των συνθηκών συνύπαρξης ανθρώπου και αρκούδας στην περιοχή εφαρμογής του (νομός Γρεβενών και μέρος του νομού Ιωαννίνων που περιλαμβάνει την περιοχή του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, με έμφαση στις περιοχές μόνιμης ή εποχιακής παρουσίας αρκούδας), ενώ για την υλοποίησή του συνεργάζονται η περιβαλλοντική οργάνωση ΚΑΛΛΙΣΤΩ, ο Δήμος Γρεβενών, ο Φορέας Διαχείρισης των Εθνικών Δρυμών Βίκου-Αώου και Πίνδου και η «Αναπτυξιακή Γρεβενών».

Οι βασικές δράσεις του έργου LIFE αφορούν στην αντιμετώπιση περιστατικών προσέγγισης αρκούδων σε οικισμούς, στον περιορισμό της παράνομης χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων, στη διάδοση εφαρμογής μέτρων πρόληψης ζημιών από αρκούδες, αλλά και στην βελτίωση του επιπέδου ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού σε σχέση με την ανάγκη διατήρησης του είδους στη χώρα μας.

Για την επίτευξη των παραπάνω στόχων, θα τεθούν σε εφαρμογή μία σειρά νέων καινοτόμων δράσεων, όπως είναι η λειτουργία μίας μονάδας ειδικά εκπαιδευμένων σκύλων «Καρελίας» για τη διαχείριση/απώθηση αρκούδων εξοικειωμένων με την ανθρώπινη παρουσία, η λειτουργία δύο Μονάδων Σκύλων Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων δολωμάτων, αλλά και η χρήση αποτρεπτικών μέσων ειδικά σχεδιασμένων για την αρκούδα σε περιοχές έντονης αλληλεπίδρασης ανθρώπου και αρκούδας.

Παράλληλα, θα εφαρμοστούν και δράσεις ήδη δοκιμασμένες σε άλλες περιοχές παρουσίας αρκούδας, αξιοποιώντας την εμπειρία της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ από άλλα έργα LIFE, όπως είναι η τοποθέτηση ειδικών κάδων απορριμμάτων που δεν μπορούν να παραβιαστούν από αρκούδες, η χρήση ηλεκτροφόρων περιφράξεων και η διανομή καλών Σκύλων Φύλαξης Κοπαδιών. Τέλος, το έργο θα συντελέσει στην ενεργοποίηση και εφαρμογή του επίσημου πρωτοκόλλου διαχείρισης ειδικών περιστατικών αλληλεπίδρασης αρκούδας-ανθρώπου, το οποίο εγκρίθηκε πρόσφατα από την ελληνική πολιτεία (δείτε εδώ σχετικά).

Η δικτύωση και η ανταλλαγή αποτελεσματικών σκύλων φύλαξης κοπαδιών είναι μία δράση η οποία έχει εφαρμοστεί με επιτυχία σε προηγούμενα έργα LIFE, με κύριο στόχο την ανταλλαγή καλών σκυλιών μεταξύ των ίδιων των κτηνοτρόφων που συμμετέχουν στο δίκτυο. Είναι σημαντικό να σημειώσουμε πως ήδη το έργο LIFE ARCPIN σημειώνει τις πρώτες επιτυχίες του, αφού το Νοέμβριο του 2013, δόθηκαν τα 4 πρώτα κουτάβια σε κτηνοτρόφους της περιοχής του Εθνικού Πάρκου, ενώ λίγες μέρες πριν δόθηκαν άλλα 4 κουτάβια σε έναν ακόμα κτηνοτρόφο του Εθνικού Πάρκου που είχε υποστεί στο παρελθόν επαναλαμβανόμενες ζημιές. Χάρη στη συνεργασία και κινητοποίηση του Φορέα Διαχείρισης Βόρειας Πίνδου, η δράση της δικτύωσης αναπτύσσεται ταχύτατα, αφού ακόμα 3 κουτάβια βρήκαν τα νέα τους κοπάδια σε περιοχές του νομού Ιωαννίνων. Τα κουτάβια αυτά, τα οποία θα λειτουργήσουν στο μέλλον ως αποτελεσματικοί φύλακες και πολύτιμοι συνεργάτες των κτηνοτρόφων ενάντια στις επιθέσεις άγριων ζώων, έφτασαν στην περιοχή εφαρμογής του έργου με την υποστήριξη δύο ήδη εγκαθιδρυμένων δικτύων στις περιοχές περιοχών Γρεβενών και Τρικάλων, τα οποία δημιουργήθηκαν με τη συμμετοχή της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ στο πλαίσιο προηγούμενων έργων LIFE (LIFE PINDOS/GREVENA και LIFE EXTRA).

DSC_1127

DSC_1121
Η καινοτομία του συγκεκριμένου έργου σε ό,τι αφορά την παραπάνω δράση, αφορά κυρίως, στην επιτάχυνση του ρυθμού λειτουργίας του δικτύου, μέσω της αξιοποίησης ενός ήδη υπάρχοντος δικτύου στην περιοχή του νομού Γρεβενών. Τελικός σκοπός, είναι η δικτύωση αυτή να λειτουργήσει και μετά τη λήξη του έργου LIFE με πρωτοβουλία των ίδιων των κτηνοτρόφων, οι οποίοι θα έχουν αποκτήσει την απαραίτητη εμπειρία και θα υποστηρίζονται από τον Φορέα Διαχείρισης του Εθνικού Πάρκου που θα έχει αποκτήσει, μέσω του έργου, την απαραίτητη τεχνογνωσία.

Advertisements

Ένα πρωτόκολλο για τη σχέση της αρκούδας με τον άνθρωπο!

IMG_6337

Με μεγάλη ικανοποίηση υποδέχτηκαν, οι περιβαλλοντικές οργανώσεις ΚΑΛΛΙΣΤΩ και ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, την υπογραφή της Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ) για τη λήψη μέτρων διαχείρισης περιστατικών προσέγγισης αρκούδων σε κατοικημένες περιοχές, η οποία ανακοινώθηκε επισήμως από το ΥΠΕΚΑ εχθές.

Η υπογραφή της ΚΥΑ από τα Υπουργεία Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, έρχεται ως αποτέλεσμα της συστηματικής όσο και μακρόχρονης προσπάθειας των δύο περιβαλλοντικών οργανώσεων να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα που προκύπτουν από τη συνύπαρξη αρκούδας και ανθρώπου με έναν κεντρικό και ενιαίο τρόπο, αλλά και με τη μεταφορά της απαραίτητης τεχνογνωσίας των Ομάδων Άμεσης Επέμβασης ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ και ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ προς όλους τους αρμόδιους φορείς. Με την υπογραφή της παρούσας ΚΥΑ θεσπίζεται για πρώτη φορά ένα ενιαίο Πρωτόκολλο για την αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών, το οποίο συντάχθηκε με την ουσιαστική συμβολή των δύο περιβαλλοντικών οργανώσεων, με επιστημονικά άρτια τεκμηρίωση και λαμβάνοντας υπόψη όλες τις πιθανές περιπτώσεις αλληλεπίδρασης αρκούδας- ανθρώπου .

Σύμφωνα με το πρωτόκολλο, συγκροτούνται τρία όργανα για το συντονισμό των ενεργειών που απαιτούνται σε κάθε περίπτωση: η Κεντρική Επιστημονική Επιτροπή, η Συντονιστική Επιτροπή διαχείρισης κρίσεων και οι κατά τόπους Ομάδες Άμεσης Επέμβασης. Και στα τρία όργανα συμμετέχουν εκπρόσωποι του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ και της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ με επιστημονικό και εξειδικευμένο προσωπικό στη διαχείρηση άγριων ζώων.
Εκτίμηση των δύο οργανώσεων είναι ότι ο νεοσύστατος αυτός μηχανισμός κινείται στη σωστή κατεύθυνση συμπληρώνοντας ταυτόχρονα ένα μεγάλο κενό, τόσο για την αντιμετώπιση επειγόντων περιστατικών όσο και συνολικότερα με σκοπό την ελαχιστοποίηση της σύγκρουσης του ανθρώπου με είδη της άγριας πανίδας.

Ως ιδιαίτερα ενθαρρυντικά σημεία κρίνονται:
1. Η ενεργοποίηση όλων των εμπλεκόμενων φορέων σε κεντρικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο (ΥΠΕΚΑ, ΥΠΑΑΤ, Γ.Γ. Πολιτικής Προστασίας, Γενικές Διευθύνσεις Δασών, Δασαρχεία, Περιφέρειες, ΕΛΓΑ, Επιστημονική κοινότητα, Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης) τόσο στο σχεδιασμό όσο και στην αντιμετώπιση των περιστατικών.
2. Η ειδική μέριμνα για ταχεία εκτίμηση και αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ των ζημιών στο αγροτικό και κτηνοτροφικό κεφάλαιο από άγρια ζώα.
3. Η αναγνώριση εκ μέρους της Πολιτείας ότι για τη σύγκρουση ανθρώπου και άγριων ζώων δεν ευθύνονται μόνο τα ζώα αλλά υπάρχουν και ανθρωπογενή αίτια.

DSC_0116

«Το Πρωτόκολλο αντιμετώπισης των περιστατικών αλληλεπίδρασης ανθρώπου και αρκούδας που θεσπίστηκε χθες, αποτελεί μία σημαντική επιτυχία! Θα πρέπει να τονίσουμε όμως πως θα πρέπει το Πρωτόκολλο αυτό να αποτελέσει λειτουργικό μέρος ενός συνολικού Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την αρκούδα, το οποίο συνεπάγεται την επικαιροποίηση, θεσμοθέτη και έμπρακτη εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης στο άμεσο μέλλον», αναφέρει ο Επιστημονικός Υπεύθυνος της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ, δρ. Γιώργος Μερτζάνης.

«Η θεσμοθέτηση βασικών κανόνων συνεργασίας των Υπηρεσιών της Πολιτείας με τις Περιβαλλοντικές Οργανώσεις προς την κατεύθυνση της ομαλής συνύπαρξης του ανθρώπου με την άγρια πανίδα, ήταν από τους πρωταρχικούς στόχους του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ. Ο στόχος αυτός έχει πλέον επιτευχθεί και αποτελεί πλέον ένα από τα μεγάλα βήματα για την προστασία της άγριας ζωής και γενικότερα της βιοποικιλότητας στην Ελλάδα» δήλωσε ο Διευθυντής Προγραμμάτων του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ Βιολόγος Λάζαρος Γεωργιάδης.

Στο χέρι όλων των εμπλεκόμενων φορέων είναι να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και το νέο σχήμα να αποδειχτεί λειτουργικό και, κυρίως, αποτελεσματικό για την ασφάλεια τόσο των κατοίκων των περιοχών που ζουν οι αρκούδες όσο και των ίδιων των ζώων.

Η δολοφονία αρκούδων επαναφέρει το αίτημα μίας ολοκληρωμένης πολιτικής διαχείρισης ευαίσθητων οικολογικά περιοχών. Να ανακηρυχθεί ο Γράμμος Εθνικό Πάρκο!

IMG_4623

Φωτογραφία: Αρκτούρος

Η πρόσφατη βάρβαρη δολοφονία αρκούδας με το μικρό της στον Γράμμο, από θρασύδειλους, με τη χρήση πυροβόλου όπλου, επαναφέρει με τραγικό τρόπο στην επικαιρότητα τις σοβαρές ελλείψεις στη διαχείριση και φύλαξη περιβαλλοντικά ευαίσθητων περιοχών της χώρας. Δυστυχώς δεν είναι η πρώτη φορά που γινόμαστε μάρτυρες αντίστοιχων περιστατικών, αφού η θανάτωση της αρκούδας με το μικρό της στην περιοχή του Πολυάνεμου Καστοριάς , προστίθεται σε μία ήδη μακρά λίστα 34 εξακριβωμένων περιστατικών λαθροθηρίας αρκούδας, εκ των οποίων καμία μέχρι σήμερα δεν έχει τελεσιδικήσει.

Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ, ενημέρωσε αμέσως με σχετική επιστολή της την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με το παραπάνω περιστατικό, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου LIFE (Άρκτος/Καστοριά) που υλοποιεί στο νομό Καστοριάς με σκοπό τη βελτίωση των προϋποθέσεων συνύπαρξης ανθρώπου και αρκούδας, ενώ στην ίδια επιστολή απευθύνεται σε όλους τους αρμόδιους φορείς, ζητώντας την άμεση κινητοποίησή τους προκειμένου να εντοπιστούν οι δράστες και να οδηγηθούν στη δικαιοσύνη.

Το αίτημα ανακήρυξης του Γράμμου σε Εθνικό Πάρκο!
Ο Γράμμος διαθέτει μεγάλο φυσικό πλούτο και αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές περιοχές για την άγρια πανίδα και χλωρίδα της χώρας. Μεταξύ άλλων, η περιοχή έχει μεγάλη βιογεωγραφική σημασία για τον πληθυσμό της αρκούδας, αφού λειτουργεί ως διάδρομος επικοινωνίας του πληθυσμού της στη χώρα μας, με αυτόν στα υπόλοιπα δυτικά Βαλκάνια. Αυτό εξάλλου είναι και ένα από τα κριτήρια που οι «Κορυφές του Όρους Γράμμου» έχουν ενταχθεί στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Natura 2000 ως Τόπος Κοινοτικής Σημασίας (ΤΚΣ).

Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ, μαζί με άλλους φορείς και περιβαλλοντικές οργανώσεις, ζητά εδώ και χρόνια την ανακήρυξη του Γράμμου σε Εθνικό Πάρκο και τον προσδιορισμό των ζωνών προστασίας του. Την τελευταία εικοσαετία, εκπονήθηκαν δύο (2) Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες με κοινοτικά κονδύλια, που τεκμηριώνουν τη σημασία της περιοχής και καταλήγουν σε προτάσεις ζώνωσης και ειδικής διαχείρισής της. Η έκδοση του σχετικού Προεδρικού Διατάγματος, λοιπόν, είναι εδώ και 4 χρόνια ώριμη από πλευράς μελετών.

Επιπλέον, η σύσταση του αντίστοιχου Φορέα Διαχείρισης ο οποίος θα αναλάβει τη διατήρηση, βιώσιμη διαχείριση και ανάδειξη της περιοχής θα συντελέσει σημαντικά στην αντιμετώπιση κάθε είδους ανεξέλεγκτης δραστηριότητας στον Γράμμο (π.χ. λαθροθηρία ή λαθροϋλοτομία). Θεωρούμε πως αντίστοιχα φαινόμενα, ευνοούνται από το θολό τοπίο διαχείρισης και προστασίας της περιοχής, ενάντια τελικά σε κάθε δυνατότητα αειφορικής ανάπτυξης της περιοχής και οικονομικής ευημερίας της τοπικής κοινωνίας.

Χωρίς να τρέφουμε αυταπάτες πως θα λυθούν αυτομάτως όλα τα προβλήματα που συνδέονται με την προστασία του Γράμμου, θεωρούμε πως η εγκαθίδρυση και λειτουργία ενός καθεστώτος Εθνικού Πάρκου στην περιοχή και η υποστήριξη αντίστοιχου Φορέα Διαχείρισης θα προσφέρει καλύτερη θεσμική οχύρωση και περισσότερες δυνατότητες χρηματοδότησης, ανάδειξης, διαχείρισης και φύλαξής του. Σε αυτή την κατεύθυνση σκοπεύει να κινηθεί η ΚΑΛΛΙΣΤΩ, τόσο σε θεσμικό όσο και επικοινωνιακό επίπεδο, καλώντας κάθε φορέα και πολίτη που ενδιαφέρεται για την προστασία της περιοχής να αναλάβει ενεργό δράση σε αυτή την προσπάθεια.

Νεκρή αρκούδα από πυροβόλο όπλο

Νεκρή από τις σφαίρες πυροβόλου όπλου εντοπίστηκε το πρωί της Τετάρτης 20 Νοεμβρίου αρκούδα στη Μύκανη Καλαμπάκας κοντά στον Ίωνα ποταμό στο δασος Ρίγκλοβο.

Πρόκειται για αρσενική αρκούδα ηλικίας περίπου 20 χρονών και βάρους 200-250 κιλών! Η αυτοψία έδειξε ότι ο θάνατός του προήλθε από πυροβολισμό στο κεφάλι (πίσω από το δεξί αυτί) πιθανόν με μονόβολο. Ο χρόνος θανάτωσής του προσδιορίζεται σε 4-5 ημέρες νωρίτερα, καθώς είχε ήδη αρχίσει η αποσύνθεση του ζώου.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Στην περιοχή βρέθηκαν σκαψίματα από αγριογούρουνα και θεωρείται πιθανό η αρκούδα να σκοτώθηκε σε παγάνα στο κυνήγι για αγριογούρουνο.

Στο σημείο κλήθηκαν η υπεύθυνη γραφείου Καλαμπάκας για το πρόγραμμα Life Against Poison του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, Ζωή Καρανίκα και ο συνεργάτης της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ, Βάιος Κουτής, καθώς επίσης και εκπρόσωποι του Δασαρχείου Καλαμπάκας, της κτηνιατρικής Υπηρεσίας Τρικάλων, του Δήμου Καλαμπάκας και της Θυροφυλακής.

OLYMPUS DIGITAL CAMERAOLYMPUS DIGITAL CAMERA

Αξίζει να σημειωθεί ότι το συγκεκριμένο περιστατικό είναι το δεύτερο μέσα σε λίγες ημέρες, καθώς μόλις την προηγούμενη εβδομάδα πολίτης είχε ενημερώσει επώνυμα και με κινηματογραφικό υλικό για τον εντοπισμό νεκρής αρκούδας στο όρος Βόιο, σε δύσβατο σημείο δίπλα σε ορειβατικό μονοπάτι. Το ζώο είχε πυροβοληθεί κάτω από τον αυχένα και στην αριστερή ωμοπλάτη.

Με αφορμή τα δύο παραπάνω περιστατικά οι περιβαλλοντικές οργανώσεις ΚΑΛΛΙΣΤΩ και ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ υπενθυμίζουν ότι η καφέ αρκούδα παραμένει αυστηρά προστατευόμενο είδος στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Ο φόνος και η δημόσια έκθεσή της από τον άνθρωπο, τιμωρούνται από το νόμο, με ποινή φυλάκισης.

Κυριότερη απειλή για την αρκούδα δυστυχώς παραμένει ο άνθρωπος.

Μικρή λύκαινα βρέθηκε τραυματισμένη από πυροβόλο όπλο

IMG_7548

 

Τη Κυριακή 10 Νοεμβρίου, η περιβαλλοντική οργάνωση ΚΑΛΛΙΣΤΩ ειδοποιήθηκε για περιστατικό τραυματισμένου λύκου στους πρόποδες των Πιέριων. Η πληροφορία έφτασε στην ΚΑΛΛΙΣΤΩ μέσω της «Δράσης για την Άγρια Ζωή»- Σωματείο για τη Μελέτη Περίθαλψη και Επανένταξη της Άγριας Ζωής- η οποία και ενημερώθηκε από κάτοικο της περιοχής. Εκπρόσωπος της «Δράσης», έσπευσε στην περιοχή για να διαπιστώσει πως ο λύκος ήταν ζωντανός αλλά βαριά τραυματισμένος. Σύμφωνα μάλιστα με την μαρτυρία του κατοίκου, ο τραυματισμένος νεαρός λύκος βρίσκονταν σε αυτή την κατάσταση αβοήθητος και ανήμπορος να κινηθεί τουλάχιστον για τρεις ημέρες, γεγονός που επιβεβαιώθηκε και από τα ευρήματα της αυτοψίας, αφού το μικρό ζώο ήταν τρομερά εξαντλημένο από την αιμορραγία, ενώ το σώμα του έτρωγαν ήδη προνύμφες από μύγες. Με τη συνεργασία των δύο οργανώσεων, το ζώο, μεταφέρθηκε αμέσως στο Νεστόριο της Καστοριάς και στη συνεργάτιδα χειρούργο-κτηνίατρο αγρίων ζώων της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ, με την ελπίδα να διασωθεί, παρά τη σοβαρότητα της κατάστασής του.
DSC_0156
Σύμφωνα με τις κτηνιατρικές εξετάσεις, το θηλυκό λυκόπουλο, ηλικίας περίπου έξι μηνών, όχι μόνο είχε πυροβοληθεί στο κεφάλι και το λαιμό, αλλά πάνω από το αριστερό του μάτι υπήρχε και συντριπτικό κάταγμα κρανίου πιθανότατα από χτύπημα με άλλο βαρύ αντικείμενο (π.χ. ξύλο), γεγονός που καταδεικνύει τη βαρβαρότητα της ανθρώπινης επίθεσης.
IMG_7549
Δυστυχώς και παρά την εντατική περίθαλψη του άτυχου ζώου για περισσότερες από 12 ώρες, παρατηρήθηκαν μη φυσιολογικά νευρολογικά συμπτώματα, ενώ δεν υπήρξε κανένα σημάδι ανάκαμψης και ανταπόκρισης στην αγωγή που του παρασχέθηκε. Η διάσωση της νεαρής λύκαινας κρίθηκε αδύνατη και πραγματοποιήθηκε από την θεράποντα κτηνίατρο η ευθανασία της. Το πρωί της Τρίτης 12/11/2013 το νεκρό ζώο μεταφέρθηκε τελικά στη Διεύθυνση κτηνιατρικής της Π.Ε Καστοριάς για περαιτέρω εξετάσεις (τέστ λύσσας).

Ο δράστης και τα κίνητρά του παραμένουν άγνωστα. Παρόλο που τα περιστατικά παράνομης εξόντωσης λύκων είναι συνηθισμένα, πολύ σπάνια κάποιος καταδικάζεται, γεγονός το οποίο φέρνει και πάλι στην επικαιρότητα το ζήτημα της ελλιπούς φύλαξης των δασικών περιοχών. Αν και η θήρα του λύκου απαγορεύεται σε όλη τη χώρα από το 1992 και σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή οδηγία 92/43 νοτίως του 39ου παράλληλου (νοτίως της Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας) το είδος θεωρείται αυστηρά προστατευόμενο, η ανθρωπογενής θνησιμότητα των λύκων παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ, εκτιμάται ότι η ανθρωπογενής θνησιμότητα ετησίως ανέρχεται σε τουλάχιστον 25% του συνολικού πληθυσμού, ενώ σε κάποιες περιοχές κατανομής του είδους φτάνει ακόμα και στο 40% επί του συνόλου του τοπικού πληθυσμού.

Η διατήρηση και περαιτέρω βελτίωση του συστήματος αποζημιώσεων και η ενίσχυση των κτηνοτρόφων για την εφαρμογή προληπτικών μέτρων, όπως η χρήση κατάλληλων ποιμενικών σκύλων, καθώς και η αποτελεσματικότερη φύλαξη ή η τοποθέτηση ηλεκτροφόρων περιφράξεων, αποτελούν προϋποθέσεις ομαλής συνύπαρξης των ανθρώπων με τα άγρια ζώα. Είναι σημαντικό να σημειώσουμε πως η διατήρηση του είδους δεν μπορεί να αποτελεί ευθύνη μόνο των κτηνοτρόφων. Η συμμετοχή και βοήθεια της πολιτείας είναι καθοριστική και αναγκαία.

Έναρξη υποβολής αιτήσεων για αγορά και εγκατάσταση ηλεκτροφόρων περιφράξεων

Από 15/07/2013 έως 28/09/2013 μπορούν οι ενδιαφερόμενοι να υποβάλλουν τις αιτήσεις τους για την επιδότηση αγοράς και εγκατάστασης ηλεκτροφόρων περιφράξεων. Οι αιτήσεις θα γίνονται ηλεκτρονικά, ενώ φορείς υλοποίησης ορίζονται οι οικείες Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής των Περιφερειακών Ενοτήτων. Οι περιοχές παρέμβασης της δράσης είναι μόνο εκείνες που αποτελούν περιοχές παρουσίας της αρκούδας.

 

melisia

Η ενίσχυση (το ύψος της οποίας μπορεί να φτάσει το 80% ανά μελισσοκομική ή κτηνοτροφική μονάδα) θα δοθεί απολογιστικά, με μορφή επιδότησης κεφαλαίου. Το μέγιστο κόστος αγοράς και εγκατάστασης της ηλεκτροφόρου περίφραξης ανέρχεται σε 2.200 ευρώ το μισό στρέμμα.

Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ εκφράζει την ικανοποίησή της σε σχέση με την εξέλιξη αυτή η οποία έρχεται ως αποτέλεσμα παρεμβάσεων και προσπαθειών χρόνων. Οι πιέσεις της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ σε συνδυασμό με την πίεση που ασκήθηκε μέσω του έργου LIFE ΑΡΚΤΟΣ/ΚΑΣΤΟΡΙΑ και άλλων έργων LIFE στα οποία μετείχε η ΚΑΛΛΙΣΤΩ ως εταίρος, θεωρούμε ότι συνέβαλαν σημαντικά σε αυτή την εξέλιξη με στόχο την άμβλυνση του προβλήματος συνύπαρξης της μελισσοκομικής και κτηνοτροφικής δραστηριότητας με την αρκούδα στο ίδιο περιβάλλον.

Ωστόσο, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ οφείλει να επισημάνει ότι στην Δράση δεν περιλήφθηκαν τελικά ως δικαιούχοι και αγρότες που διατηρούν οπορωφόρα δέντρα και άλλες καλλιέργειες (π.χ. καλαμπόκι), που μπορεί να πάθουν και αυτοί ζημιές από αρκούδες. Στη σχετική διαβούλευση, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ είχε τεκμηριώσει τους λόγους που επιβάλλουν να συμπεριληφθούν και άλλες κατηγορίες παραγωγών ως δικαιούχοι της επιδότησης.

Σύμφωνα με την Πρόσκληση Ενδιαφέροντος τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν οι ενδιαφερόμενοι για να ολοκληρώσουν επιτυχώς την αίτηση ενίσχυσης είναι τα παρακάτω:
1. ηλεκτρονική υποβολή- λήψη ηλεκτρονικού πρωτοκόλλου ( η μόνη απόδειξη εμπρόθεσμης υποβολής της αίτησης ενίσχυσης)
2. εκτύπωση αίτησης ενίσχυσης
3. πλήρως συμπληρωμένη και υπογεγραμμένη διαβιβάζεται από τον ενδιαφερόμενο, εντός χρονικού διαστήματος δέκα (10) εργάσιμων ημερών από την καταληκτική ημερομηνία υποβολής στην Δ/νση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ) της Περιφερειακής Ενότητας (ποικίλει ανάλογα με την περιοχή που δραστηριοποιείται ο ενδιαφερόμενος)
4. λήψη αριθμού πρωτοκόλλου- ο οποίος εισάγεται στη μηχανογραφική εφαρμογή από τους αντίστοιχους Φορείς Υλοποίησης.

Ως δικαιούχοι κρίνονται τα φυσικά και νομικά πρόσωπα, μελισσοκόμοι ή κτηνοτρόφοι με εκτατικές εκτροφές αιγοπροβάτων που διαμένουν ή μετακινούνται στις περιοχές παρέμβασης ενώ τα κριτήρια ένταξης διακρίνονται σε κριτήρια επιλεξιμότητας και κριτήρια επιλογής:

Κριτήρια επιλεξιμότητας (Οι υποψήφιοι πρέπει να πληρούν τα παρακάτω κριτήρια)
• Οι αγρότες οι οποίοι είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων
• Οι εκμεταλλεύσεις τους (μελισσοσμήνη, αιγοπρόβατα και πομνιοστάσια) κατέχονται νόμιμα και είναι δηλωμένα στην πλέον πρόσφατη Αίτηση Ενιαίας Ενίσχυσης
• Τα μελισσοσμήνη βρίσκονται ή μετακινούνται εντός των περιοχών παρέμβασης της δράσης.

Κριτήρια επιλογής: Όσοι πληρούν τα παραπάνω κριτήρια θα αξιολογηθούν σύμφωνα με τη βαθμολογία που συγκεντρώνουν βάσει των κριτηρίων επιλογής.
• Έδρα της εκμετάλλευσης εντός των οικοτόπων της αρκούδας
• Επαγγελματίας αγρότης
• Αριθμός κυψελών
• Αριθμός αιγοπροβάτων
• Δικαιούχος γεωργοπεριβαλλοντικής δράσης

Οι δικαιούχοι με τη μεγαλύτερη βαθμολογία θα επιλεγούν κατά προτεραιότητα.

Η κάθε αίτηση ενίσχυσης υποβάλλεται σε έναν μόνο φορέα , ανεξάρτητα αν η εκμετάλλευση βρίσκεται σε περισσότερες από μία περιφερειακές ενότητες. Αν η εκμετάλλευση βρίσκεται σε περισσότερες από μία περιφερειακές ενότητες, η αίτηση ενίσχυσης υποβάλλεται στο φορέα υλοποίησης του τόπου υποβολής της Αίτησης Ενιαίας Ενίσχυσης (ΑΕΕ).

Οι ενδιαφερόμενοι από το νομό Καστοριάς μπορούν να απευθύνονται για περισσότερες πληροφορίες και στο Τοπικό Γραφείο το οποίο λειτουργεί στο πλαίσιο του έργου LIFE Άρκτος/Καστοριά, παρέχοντας ενημέρωση για την υποστήριξη της συνύπαρξης ανθρώπου και αρκούδας»
Περισσότερες πληροφορίες: Τοπικό Γραφείο έργου LIFE Άρκτος/Καστοριά στα γραφεία της Αναπτυξιακής Καστοριάς (Γράμμου 62-2ος όροφος) ή καλώντας στο τηλέφωνο 24670 82300.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε επίσης να επισκεφθείτε την αντίστοιχη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως:
http://www.agrotikianaptixi.gr/Uploads/Files/b_1060_kya.pdf
και στη σελίδα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
http://www.minagric.gr/index.php/el/

Συνύπαρξη ανθρώπου και μεγάλων σαρκοφάγων_Τεύχος LIFE

Διαβάστε εδώ το αφιέρωμα του τελευταίου τεύχους των έργων LIFE για τη αρκούδα στην Ελλάδα και τη συνύπαρξη του μεγαλόσωμου θηλαστικού με τον άνθρωπο. Ειδική αναφορά  γίνεται στις δράσεις των έργων LIFE στα οποία μετέχει η ΚΑΛΛΙΣΤΩ στους νομού Καστοριάς και Γρεενών.

LIFE BROCHURE_Page_34LIFE BROCHURE_Page_35LIFE BROCHURE_Page_36

Ανακοίνωση δωρεάν παραχώρησης ηλεκτροφόρων περιφράξεων από τον Φορέα Διαχείρισης Εθνικών Δρυμών Βίκου, Αώου και Πίνδου

logo φορέα

Ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικών Δρυμών Βίκου – Αώου & Πίνδου, στην προσπάθεια επίλυσης των προβλημάτων συνύπαρξης του τοπικού παραγωγικού πληθυσμού με τα είδη άγριας πανίδας (κυρίως αρκούδες), κατά την υλοποίηση του Προγράμματος «Στήριξη Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών 2012» που χρηματοδοτήθηκε από το Πράσινο Ταμείο, προμηθεύτηκε συνολικά 10 ηλεκτροφόρες περιφράξεις με σκοπό τη δωρεάν παραχώρησή τους σε παραγωγούς της περιοχής του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου για χρονικό διάστημα ενός έτους. Με την πάροδο του έτους οι περιφράξεις θα επιστρέφονται στον Φορέα Διαχείρισης και στη συνέχεια θα παραχωρούνται σε άλλους τοπικούς παραγωγούς με ανάλογη διαδικασία.

skini5Hlektropli3ia
Σε παραγωγούς του Νομού Ιωαννίνων που δραστηριοποιούνται εντός του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, θα διατεθούν συνολικά 6 περιφράξεις (3 με πάνελ και 3 με σύνδεση με ηλ. ρεύμα).
Σε παραγωγούς του Νομού Γρεβενών που δραστηριοποιούνται εντός του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, θα διατεθούν συνολικά 4 περιφράξεις (3 με πάνελ και 1 με σύνδεση με ηλ. ρεύμα).
Οι τοπικοί παραγωγοί (φυσικά πρόσωπα) που θα έχουν δικαίωμα συμμετοχής στην δράση, θα πρέπει να καταθέσουν είτε στα Γραφεία του Φορέα Διαχείρισης στους Ασπραγγέλους του Δ. Ζαγορίου είτε στο Κέντρο Πληροφόρησης του Φ.Δ. στους Μαυραναίους του Δ. Γρεβενών έως και την 28 Ιουνίου 2013 και ώρα 14:00, τα ακόλουθα δικαιολογητικά συμμετοχής:

A. αίτηση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, πλήρως συμπληρωμένη και υπογραμμένη, την οποία θα μπορούν να προμηθεύονται από τα ανωτέρω σημεία υποβολής αιτήσεων, καθώς και από την ιστοσελίδα του Φορέα Διαχείρισης (www.pindosnationalpark.gr). Στην αίτηση, οι ενδιαφερόμενοι θα δηλώνουν τον τύπο της περίφραξης (με πάνελ ή με σύνδεση με ηλ. ρεύμα) για τον οποίο ενδιαφέρονται.
B. Φωτοτυπία των δυο όψεων της αστυνομικής ταυτότητας ή άλλου δημόσιου εγγράφου που να πιστοποιεί την ταυτοπροσωπία

Για τους κτηνοτρόφους (επιπλέον των ανωτέρω Α και Β):
1.Μητρώο εκμετάλλευσης (για τους κτηνοτρόφους)
2. Βιβλιάριο του ΟΓΑ σε ισχύ
3. Έντυπο Ε1 της τελευταίας φορολογικής δήλωσης
4. Τα εκκαθαριστικά της εφορίας των δύο τελευταίων ετών

Για τους μελισσοκόμους (επιπλέον των ανωτέρω Α και Β):
Φωτοαντίγραφο θεωρημένου (σε ισχύ) πλήρους (όλων των σελίδων) μελισσοκομικού βιβλιαρίου, νομίμως επικυρωμένου.
Για την τελική επιλογή των ενδιαφερόμενων τοπικών παραγωγών που θα συμμετέχουν στη δράση, θα πραγματοποιηθεί δημόσια κλήρωση στα Γραφεία του Φορέα Διαχείρισης στους Ασπραγγέλους του Δ. Ζαγορίου, στις 2 Ιουλίου 2013 και ώρα 12:00.
Έπειτα από την επιλογή τους, οι δικαιούχοι θα υπογράψουν Συμφωνητικό Παραλαβής και Ορθής Χρήσης των Ηλεκτροφόρων Περιφράξεων.

Κατεβάστε εδώ την αίτηση εκδήλωσης ενδιαφέροντος.

Για το Φορέα Διαχείρισης Εθνικών Δρυμών Βίκου-Αώου και Πίνδου

Ο Πρόεδρος του Δ.Σ.

Δρ. ΣΤΕΡΓΙΟΣ ΒΕΡΓΟΣ
Δασολόγος

Οικονομική ενίσχυση για την αγορά και εγκατάσταση ηλεκτροφόρων περιφράξεων

 

electric fences

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η ΚΥΑ επιδότησης της αγοράς και εγκατάστασης ηλεκτροφόρας περίφραξης στο πλαίσιο της Δράσης 1.1 του Μέτρου 216 «Στήριξη για μη παραγωγικές επενδύσεις του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2007-2013». Η συγκεκριμένη δράση για την οποία η ΚΑΛΛΙΣΤΩ μαζί με άλλες περιβαλλοντικές οργανώσεις έχει πιέσει εδώ και δεκαετίες για την εφαρμογή της, θα συντελέσει σημαντικά στην άμβλυνση του προβλήματος συνύπαρξης της μελισσοκομικής και κτηνοτροφικής δραστηριότητας με την αρκούδα στο ίδιο περιβάλλον. Οι περιοχές παρέμβασης της δράσης είναι μόνο εκείνες που αποτελούν περιοχές παρουσίας της αρκούδας, ενώ φορείς υλοποίησης ορίζονται οι οικείες Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής των Περιφερειακών Ενοτήτων.

Η ενίσχυση (το ύψος της οποίας μπορεί να φτάσει το 80% ανά μελισσοκομική ή κτηνοτροφική μονάδα) θα δοθεί απολογιστικά, με μορφή επιδότησης κεφαλαίου. Το μέγιστο κόστος αγοράς και εγκατάστασης της ηλεκτροφόρου περίφραξης ανέρχεται σε 2.200 ευρώ το μισό στρέμμα, ενώ για μελισσοκομικές εκμεταλλεύσεις με λιγότερες από 100 κυψέλες η επιδότηση μειώνεται αναλογικά (δείτε στη σημείωση τα κριτήρια ένταξης των δικαιούχων).

Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ εκφράζει την ικανοποίησή της σε σχέση με την εξέλιξη αυτή η οποία έρχεται ως αποτέλεσμα παρεμβάσεων και προσπαθειών χρόνων. Οι πιέσεις της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ σε συνδυασμό με την πίεση που ασκήθηκε μέσω του έργου LIFE ΑΡΚΤΟΣ/ΚΑΣΤΟΡΙΑ και άλλων έργων LIFE στα οποία μετείχε η ΚΑΛΛΙΣΤΩ ως εταίρος, θεωρούμε ότι συνέβαλαν σημαντικά σε αυτή την εξέλιξη, ενώ στην ίδια κατεύθυνση λειτούργησε και η πίεση που ασκήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή/Γενική Διεύθυνση Περιβάλλοντος, όταν μετά από πρόσκληση της ΚΑΛΛΙΣΤΩΣ για παρέμβασή της σε συγκεκριμένα θέματα που απασχολούν τη διατήρηση της αρκούδας στην Ελλάδα, ο κ. Φώτης Παπούλιας (εκπρόσωπος της ΕΕ) συναντήθηκε με τη Διαχειριστική Αρχή του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης στην Αθήνα, το Μάιο του 2012. Στη συνάντηση η οποία έγινε παρουσία εκπροσώπων και των περιβαλλοντικών οργανώσεων, συζητήθηκε η πορεία υλοποίησης μέτρων και δράσεων του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης και εξασφαλίστηκαν οι απαραίτητες δεσμεύσεις σχετικά με την ενεργοποίηση του συγκεκριμένου μέτρου. Οι δεσμεύσεις έγιναν πράξη και αυτή τη στιγμή είμαστε σε αναμονή προκήρυξης της σχετικής πρόσκλησης. Σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα πληροφορίες, οι παραγωγοί που πληρούν τα κριτήρια θα ξεκινήσουν να έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν αίτηση για επιδότηση μέσα στον Ιούνιο.

Ωστόσο, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ οφείλει να επισημάνει ότι στην Δράση δεν περιλήφθηκαν τελικά ως δικαιούχοι και αγρότες που διατηρούν οπορωφόρα δέντρα και άλλες καλλιέργειες (π.χ. καλαμπόκι), που μπορεί να πάθουν και αυτοί ζημιές από αρκούδες. Στη σχετική διαβούλευση, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ είχε τεκμηριώσει τους λόγους που επιβάλλουν να συμπεριληφθούν και άλλες κατηγορίες παραγωγών ως δικαιούχοι της επιδότησης.

Τέλος, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ με αίτημα που έχει απευθύνει στο ΥΠΕΚΑ από το 2011, ζητά την επιχορήγηση Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών και Περιβαλλοντικών Οργανώσεων, για την προμήθεια και εγκατάσταση Ηλεκτροφόρων Περιφράξεων (Η/Π) σε κήπους και αυλές κατοικιών, αποθηκών ή κτιρίων άλλης χρήσης που βρίσκονται σε περιοχές παρουσίας της αρκούδας. Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ, έχει επισημάνει ότι η εφαρμογή του Μέτρου επιδότησης της αγοράς και εγκατάστασης ηλεκτροφόρας περίφραξης αφορά αποκλειστικά σε ενεργούς αγρότες, συστηματικούς μελισσοκόμους και κτηνοτρόφους, αποκλείοντας έτσι κατοίκους περιοχών που αντιμετωπίζουν προβλήματα συνύπαρξης με την αρκούδα (προσεγγίσεις σε κατοικημένες περιοχές, αυλές σπιτιών κτλ), προτείνοντας τη χρηματοδότησή των ηλεκτροφόρων περιφράξεων για αυτήν την κατηγορία του πληθυσμού μέσω άλλου χρηματοδοτικού μέσου, που θα έχει κυρίως περιβαλλοντικούς στόχους (είτε μέσω του Πράσινου Ταμείου, είτε μέσω του ΕΠΠΕΡΑΑ, Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων – ΠΕΠ ή άλλων μέσων).

ΣΗΜΕΙΩΣΗ

Σύμφωνα με την ΚΥΑ που υπογράφηκε τα κριτήρια ένταξης διακρίνονται σε κριτήρια επιλεξιμότητας και κριτήρια επιλογής:

Κριτήρια επιλεξιμότητας (Οι υποψήφιοι πρέπει να πληρούν τα παρακάτω κριτήρια)
• Οι αγρότες οι οποίοι είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων
• Οι εκμεταλλεύσεις τους (μελισσοσμήνη, αιγοπρόβατα και πομνιοστάσια) κατέχονται νόμιμα και είναι δηλωμένα στην πλέον πρόσφατη Αίτηση Ενιαίας Ενίσχυσης
• Τα μελισσοσμήνη βρίσκονται ή μετακινούνται εντός των περιοχών παρέμβασης της δράσης.

Κριτήρια επιλογής: Όσοι πληρούν τα παραπάνω κριτήρια θα αξιολογηθούν σύμφωνα με τη βαθμολογία που συγκεντρώνουν βάσει των κριτηρίων επιλογής.
• Έδρα της εκμετάλλευσης εντός των οικοτόπων της αρκούδας
• Επαγγελματίας αγρότης
• Αριθμός κυψελών
• Αριθμός αιγοπροβάτων
• Δικαιούχος γεωργοπεριβαλλοντικής δράσης

Οι δικαιούχοι με τη μεγαλύτερη βαθμολογία θα επιλεγούν κατά προτεραιότητα.